Halogeenlampen vervangen door ledlampen? Vaarwel, energieslurpers!

In de wereld van de verlichtingstechnologie heeft zich de afgelopen jaren een belangrijke verandering voltrokken. De traditionele halogeenlampen, die lange tijd als standaard in veel huishoudens golden, worden steeds vaker vervangen door energiezuinigere ledlampen. Maar voordat je de sprong waagt en je halogeenlampen vervangt door leds, zijn er een paar belangrijke dingen waar je rekening mee moet houden.

Overzicht

Vergelijking van stroomverbruik en levensduur
Wat is beter: halogeen- of ledverlichting?
Een halogeenstaaf van 300 W vervangen door een LED? Zo vind je de juiste LED
Het knelpunt 12V: de transformator maakt het verschil
Conclusie

Vergelijking van stroomverbruik en levensduur

De overstap van halogeenlampen naar leds kan het stroomverbruik flink verlagen. In vergelijking met halogeenlampen verbruiken leds bij een vergelijkbare lichtopbrengst minder stroom. Dat kan ook invloed hebben op je stroomkosten. Hoewel leds in aanschaf vaak duurder zijn, kunnen de hogere aanschafkosten door hun lagere stroomverbruik en langere levensduur over de gebruiksduur worden gecompenseerd. Hoeveel stroom je in een concreet geval kunt besparen, zie je in de volgende tabel:

Naast het wattage speelt ook de lumenwaarde een belangrijke rol bij het vervangen van lampen. Lumen geeft de helderheid van een lamp weer. Om precies te zijn is lumen (lm) de eenheid voor de lichtstroom. Hoe meer lumen, hoe helderder. Als je dus je lampen wilt vervangen, is het belangrijk om te weten hoe helder de oude lamp was. LED-lampen hebben vaak maar weinig watt nodig om een vergelijkbare lichtopbrengst in lumen te bereiken.

Een andere belangrijke factor is de levensduur van de lampen. Halogeenlampen gaan gemiddeld korter mee dan LED’s. LED’s gaan tot wel 25.000 uur of langer mee, terwijl halogeenlampen vaak al na zo’n 2.000 uur kapotgaan. Dat betekent dat je de lampen minder vaak hoeft te vervangen en dus minder gedoe en kosten voor jou als consument.

LED’s hebben naast een lager stroomverbruik nog meer voordelen ten opzichte van halogeenlampen. Door hun langere levensduur hoef je ze minder vaak te vervangen, wat ook een pluspunt is als het gaat om afvalverwerking. Terwijl sommige andere soorten lampen kwik kunnen bevatten, bevatten LED-lampen geen schadelijke stoffen.

Wat is beter: halogeen- of ledverlichting?

Als je de oude ledlampen nog kent, vraag je je vast af hoe het tegenwoordig zit met de lichtkleur van ledverlichting. Bij het vervangen van halogeenlampen moet je zeker letten op de kleurtemperatuur die op het ledproduct staat aangegeven. Deze wordt gemeten in kelvin. Klassiek halogeenlicht heeft meestal een waarde van minder dan 3000 kelvin. Daardoor straalt halogeenlicht eerder warmwit uit.

LED-lampen zijn daarentegen ook verkrijgbaar in neutraal wit (3000-3300 Kelvin) en daglichtwit (> 3300 Kelvin). Afhankelijk van waar je ze gebruikt, kun je dus kiezen voor een andere lichtkleur bij het gebruik van LED-verlichting. Als je voor een slimme LED-lamp kiest, kun je de lichtkleur zelfs helemaal aanpassen aan je behoeften en bijvoorbeeld aan het tijdstip van de dag.

LEDVANCE: Als je meer wilt weten over lichtkleuren, raden we je aan ons artikel ‘De psychologie van licht: zo beïnvloedt licht je stemming’ te lezen! Daarin kom je ook te weten welke lichtkleur het meest geschikt is voor welke ruimte.

Een halogeenstaaf van 300 W vervangen door een LED? Zo vind je de juiste LED

LED-lampen zijn er in veel verschillende soorten fittingen. Voor elke halogeenlamp, van GU4 tot de klassieke E27-schroeffitting, zijn er passende LED-alternatieven. Het is dus vrij eenvoudig om de juiste LED te vinden als vervanging voor oude halogeenlampen. Schroef de oude lamp gewoon uit de fitting en gebruik die als voorbeeld. Elke LED met dezelfde fitting past ook in de fitting waar tot voor kort nog een halogeenlamp zat. De meeste LED’s hebben inmiddels zelfs een Retrofit, waardoor ze naast dezelfde fitting ook dezelfde lampdiameter hebben.

Dat geldt bijvoorbeeld ook voor hoogspanningslampen met de aanduiding R7s. Deze halogeenlampen zitten ook vandaag de dag nog in veel bouwplaatsspots, plafondspots, binnenplaatsverlichting en staande lampen bij je thuis. Met een vermogen van 300 en soms zelfs 2000 W zijn het echte stroomvreters, die slechts vijf tot tien procent van hun opgenomen vermogen daadwerkelijk in licht omzetten. Het grootste deel wordt dan als warmte afgegeven.

R7s LED-lampen worden nauwelijks warm. Veel R7s-lampen zijn bovendien dimbaar. Dat geldt overigens niet voor alle LED-lampen. Let er daarom bij het vervangen van halogeenlampen goed op dat de nieuwe LED-lamp het label ‘dimbaar’ heeft.

LEDVANCE: De overstap van halogeen naar LED heeft ook als voordeel dat er inmiddels veel slimme lampen zijn die je via een app of spraakopdracht kunt bedienen. Zo bespaar je bij het vervangen van de lampen niet alleen geld, maar win je ook aan gemak en comfort.

Het knelpunt 12V: de transformator maakt het verschil

Het wordt echter lastiger als het gaat om 12-volt halogeen inbouwspots. Hier is de overstap naar LED vanwege de gebruikte transformator helemaal niet zo eenvoudig. Trafo staat voor transformator. Transformatoren zorgen voor spanningsomzetting. Voor verlichting worden vaak transformatoren gebruikt die de netspanning van 230 volt terugbrengen naar 12, 24 of 6 volt. Laagspanningslampen zonder ingebouwde transformator hebben daarom een externe transformator nodig. En precies daar zit het probleem:

De transformatoren die worden gebruikt voor klassieke 12-volt halogeen-inbouwspots hebben meestal een vermogensbereik van 50 tot 150 watt. LED-lampen hebben daarentegen maar een vermogen van zes watt nodig. Omdat de LED’s veel minder stroom verbruiken, daalt de spanning dus niet ver genoeg. Het gevolg is een extreem verkorte levensduur of zelfs een kapotte lamp.

Om te voorkomen dat er bij het vervangen van halogeenlampen door LED-lampen problemen ontstaan, moet je ook de transformator vervangen. Zorg er wel voor dat de verlichting eerst van de stroom wordt gehaald!

Conclusie

De overstap van halogeen naar LED is eenvoudig en biedt verschillende voordelen. LED-lampen zijn verkrijgbaar in alle gangbare fittingen, waardoor je ze moeiteloos kunt vervangen. Met een lichttemperatuur van minder dan 3.300 Kelvin kun je een aangenaam, halogeenachtig licht creëren. Om de gewone helderheid te behouden, is het raadzaam om de lumenwaarden te vergelijken.

Smart HomeHome-liefhebbers profiteren van de aanpassingsmogelijkheden die slimme LED-lampen bieden. Deze kun je flexibel aanpassen en in je Smart HomeHome-systeem integreren. Een ander pluspunt is het aanzienlijk lagere stroomverbruik van ledlampen in vergelijking met halogeenlampen, terwijl de lichtkwaliteit hetzelfde blijft. Daarnaast is het aan te raden om bij de aankoop van ledlampen te letten op de dimbaarheid, zodat je de lichtintensiteit naar behoefte kunt aanpassen.